Wolność czy kontrola? Jak odzyskiwać wpływ na własne życie
Z życia wzięte
Masz wrażenie, że Twoim kalendarzem rządzi ktoś inny. W pracy – spotkanie za spotkaniem. Po pracy – „muszę” i „wypada”. Kiedy ktoś pyta, czego Ty chcesz od swojego życia, na moment robi się pusto.
Wolność często kojarzymy z brakiem obowiązków. W praktyce bardziej chodzi o poczucie wpływu: na co wydajesz czas, energię i uwagę.
Psychologia wolności i poczucia wpływu
- Ludzie potrzebują jednocześnie bezpieczeństwa i autonomii. Gdy jedno z nich dominuje, pojawia się napięcie.
- Poczucie braku wpływu sprzyja bezradności – łatwo wtedy odpuszczać nawet to, na co realnie masz wpływ.
- Niewidzialne „powinnam / powinienem” często są dziedziczone – po rodzinie, kulturze, firmie. Nie zawsze są Twoje.
Mini-audyt wolności – ćwiczenie 3-10-30
3 minuty: wypisz trzy obszary życia, w których ostatnio czujesz największe przytłoczenie (np. praca, dom, zdrowie).
10 minut: przy każdym obszarze dopisz dwie kolumny: na co mam wpływ dziś oraz na co wpływu nie mam. Bądź brutalnie szczery.
30 minut: wybierz jeden mały krok z pierwszej kolumny (max 30 minut) i zrób go jeszcze dziś. Nie planuj idealnego projektu zmiany – skup się na jednej konkretnej decyzji.
„Nie mogę” czy „boję się konsekwencji”?
- Zamień zdanie „nie mogę nic z tym zrobić” na „na razie nie decyduję się nic z tym zrobić, bo…”. Zobacz, co pojawi się po „bo”.
- Sprawdź, czy cena braku zmiany nie jest wyższa niż ryzyko kroków, których się boisz.
- Porozmawiaj z kimś zaufanym o jednej decyzji, którą odkładasz od miesięcy. Poproś nie o radę, ale o obecność i dopytujące pytania.
Podsumowanie
Wolność to nie wielki gest rzucenia wszystkiego. To raczej seria małych, konsekwentnych decyzji, w których coraz częściej bierzesz pod uwagę także własne potrzeby.
👉 Jeśli masz poczucie, że żyjesz bardziej według cudzego scenariusza niż swojego, zapraszam na konsultację. Sprawdzimy razem, od jakiego kroku możesz zacząć odzyskiwać wpływ.
Źródła i inspiracje
- Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). Self-determination theory.
- Seligman, M. E. P. (1991). Learned optimism.