Kiedy człowiek długo działa na rezerwie, często odkłada pomoc z jednego prostego powodu: nie wie, od kogo zacząć.

Psycholog? Psychiatra? A może najpierw lekarz rodzinny?

Nie trzeba wybrać idealnie. Ważniejsze jest, żeby nie zostać samemu z objawami, które narastają.

Z czym można przyjść do psychologa

Psycholog pomaga zrozumieć, co się dzieje i z czego wynika przeciążenie. Przy wypaleniu rozmowa może dotyczyć między innymi:

  • kosztu obecnej pracy,
  • granic i stałej dostępności,
  • konfliktów albo utraty wpływu,
  • perfekcjonizmu i wewnętrznej presji,
  • sposobu odpoczywania,
  • relacji między pracą a życiem poza nią,
  • decyzji: zostać, zmienić rolę czy odejść.

Pierwsze spotkanie nie musi oznaczać długiego procesu. Można zacząć od uporządkowania sytuacji i ustalenia pierwszych kroków na najbliższe dni i tygodnie.

Psycholog nie przepisuje leków ani zwolnienia lekarskiego.

Z czym warto iść do psychiatry

Psychiatra jest lekarzem. Ocenia stan zdrowia psychicznego, stawia rozpoznanie medyczne i, jeśli jest taka potrzeba, może zaproponować farmakoterapię albo wystawić zwolnienie lekarskie.

Konsultację psychiatryczną warto rozważyć szczególnie wtedy, gdy:

  • objawy są silne i utrudniają podstawowe funkcjonowanie,
  • od dłuższego czasu prawie nie śpisz,
  • nie jesteś w stanie pracować lub wykonywać codziennych obowiązków,
  • obniżony nastrój i utrata zainteresowania dotyczą całego życia,
  • pojawia się nasilony lęk, napady paniki albo wyraźne spowolnienie,
  • pojawiają się myśli o śmierci, samookaleczeniu lub samobójstwie.

W ostatniej sytuacji nie należy czekać na zwykły termin wizyty. W bezpośrednim zagrożeniu trzeba zadzwonić pod 112 lub 999 albo zgłosić się do pilnej pomocy psychiatrycznej.

Czasem potrzebne są obie konsultacje

Wypalenie może współwystępować z depresją, zaburzeniami lękowymi, bezsennością albo problemami somatycznymi. Wtedy najlepszym rozwiązaniem bywa połączenie pomocy.

Psychiatra zajmuje się oceną lekarską i ewentualnym leczeniem farmakologicznym. Psycholog pomaga pracować nad sposobem funkcjonowania, źródłami obciążenia, relacjami, granicami i zmianami, które mają zmniejszyć ryzyko powrotu problemu.

Jedna osoba nie zastępuje drugiej.

A lekarz rodzinny?

Zmęczenie, problemy ze snem, spadek energii i koncentracji nie zawsze mają wyłącznie psychiczne źródło. Podobne objawy mogą pojawić się także przy różnych problemach zdrowotnych.

Jeśli objawy są nowe, nasilone albo budzą niepokój, warto omówić je z lekarzem rodzinnym. Może ocenić ogólny stan zdrowia i zdecydować, czy potrzebna jest dalsza diagnostyka.

Od kogo zacząć, jeśli nadal nie wiesz

Jeśli dominującym problemem jest praca, napięcie, utrata wpływu i trudność w odpoczynku, można zacząć od psychologa.

Jeśli objawy są ciężkie, obejmują całe życie albo pojawia się zagrożenie bezpieczeństwa, konsultacja psychiatryczna powinna być szybka.

Jeżeli obraz jest niejasny, pierwsza konsultacja psychologiczna może pomóc uporządkować sytuację i wskazać właściwy kolejny krok. Nie trzeba przychodzić z gotową diagnozą.

Czytaj dalej: Wypalenie zawodowe czy depresja? · Wypalenie zawodowe · FAQ przed pierwszą wizytą

CTA: Możesz zacząć od jednej rozmowy i dopiero po niej zdecydować, co dalej. Umów konsultację.

Najczęstsze pytania

Czy psychiatra pomaga na wypalenie zawodowe?
Psychiatra może ocenić, czy obok wypalenia występuje depresja, zaburzenie lękowe, bezsenność lub inny problem wymagający leczenia medycznego. Samo uporządkowanie warunków pracy i sposobu funkcjonowania zwykle wymaga również pracy psychologicznej lub zmian organizacyjnych.

Czy do psychiatry potrzebne jest skierowanie?
Do lekarza psychiatry w ramach świadczeń finansowanych przez NFZ nie jest potrzebne skierowanie. Zasady dostępu do konkretnej placówki warto sprawdzić przed wizytą.

Źródła